18 grudnia 2025

Ulgi podatkowe, cz. 4: ulga badawczo-rozwojowa

Ulga na działalność badawczo-rozwojową – zachęta do prowadzenia działalności innowacyjnej

W przypadku podatników PIT, który są opodatkowani skalą podatkową lub podatkiem liniowym oraz podatników CIT osiągających przychody z zysków innych niż zyski kapitałowe istnieje mechanizm pozwalający na dodatkowe odliczenie od podstawy opodatkowania kosztów kwalifikowanych w ramach ulgi B+R.

Zgodnie z przepisami, działalność badawczo-rozwojowa jest rozumiana jako działalność twórcza obejmująca badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowane w sposób systematyczny, w celu zwiększenia wiedzy oraz wykorzystania wiedzy do tworzenia nowych innowacyjnych rozwiązań. W ramach działalności B+R wyróżnia się:

• Badania podstawowe – prace empiryczne lub teoretyczne mające na celu przede wszystkim zdobywanie nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne.
• Badania aplikacyjne – prace mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności, nastawione na opracowywanie nowych produktów, procesów lub usług lub wprowadzanie do nich znaczących ulepszeń.
• Prace rozwojowe – działalność obejmująca nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności, w tym w zakresie narzędzi informatycznych lub oprogramowania, do planowania produkcji oraz projektowania i tworzenia zmienionych, ulepszonych lub nowych produktów, procesów lub usług, z wyłączeniem działalności obejmującej rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do nich, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń.

Ze strony praktycznej, w ramach działalności badawczo-rozwojowej wytypować takie obszary jak – opracowanie nowych technologii i rozwiązań (o charakterze prototypowym), opracowanie nowych aplikacji/oprogramowanie i wprowadzanie znaczących ulepszeń do istniejących rozwiązań, opracowanie prototypowych rozwiązań (na zlecenie klienta) nawet jeśli mają charakter incydentalny (jako jednorazowe zlecenie) – działalność badawczo-rozwojowa może pojawić się w każdej branży, zaczynając od IT, idąc nawet do branż przemysłowych.

W ramach ulgi B+R można zaliczyć do kosztów kwalifikowanych wydatki poniesione na:

• wynagrodzenia pracowników na umowie o pracę lub zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych (umowa zlecenie lub umowa o dzieło) wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne – w części związanej z działalnością B+R;
• wydatki na nabycie sprzętu specjalistycznego oraz wydatki na materiałów i surowców, które są bezpośrednio związane z prowadzoną działalnością B+R;
• wydatki na ekspertyzy, opinie, usługi doradcze i usługi równorzędne, świadczone lub nabywane od jednostek naukowych i badawczych;
• wydatki na odpłatne korzystanie z aparatury naukowo-badawczej i wydatki na nabycie usługi wykorzystywania aparatury naukowo-badawczej – wykorzystywanej wyłącznie w prowadzonej działalności B+R;
• koszty uzyskania i utrzymania patentu, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego;
• odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności B+R, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali, które są odrębną własnością.

Przy czym wysokość odliczenia w ramach ulgi B+R wynosi odpowiednio 200% dla wynagrodzeń osobowych oraz 100% dla pozostałych kosztów kwalifikowanych. Istotne jest to, że muszą to być koszty stanowiące koszty uzyskania przychodów, ponadto nie mogą być to koszty zwrócone w jakiejkolwiek formie i nie mogę być uwzględnione w kalkulacji dochodu zwolnione (w związku z SSE lub PSI).

Istotne jest, aby w celu rozliczenia ulgi B+R przygotować odpowiednią dokumentację kosztową – dopuszczalne jest prowadzenie ewidencję w formie ewidencji pomocniczej (np. arkusz Excel), jak i również przygotowanie odpowiedniej dokumentacji projektowej (np. kart projektowych) – tak aby organ podatkowy nie miał wątpliwości o zasadności skorzystania z ulgi B+R.

Ulgę podatkową rozlicza się w rocznej deklaracji podatkowej (w tym poprzez korektę deklaracji) uzupełniając odpowiedni załącznik do deklaracji (PIT/BR dla podatników PIT, CIT/BR dla podatników CIT). Co więcej przepisy w zakresie ulgi B+R pozwalają na odliczenie kosztów kwalifikowanych w kolejnych sześciu latach podatkowych – następujących po roku podatkowym, w którym podatnik rozliczył pierwotnie ulgę B+R (i nie jest w stanie w pełni wykorzystać kosztów kwalifikowanych ze względu na wysokość dochodu lub poniesiona stratę).

Co ważne, każdy z przedsiębiorców może potencjalnie skorzystać z ulgi B+R – a samych korzyści ze skorzystania z ulgi B+R jest wiele, m. in.:

• poprawa płynności finansowej,
• niższy podatek,
• więcej środków na inwestycje,
• wzrost konkurencyjności oferowanych przez firmę produktów i usług,
• zwiększenie innowacyjności przedsiębiorstwa.

Jako ARPI Accounting możemy przygotować analizę prowadzonych projektów pod kątem działalności badawczo-rozwojowym oraz pomóc we wdrożeniu ulgi badawczo-rozwojowym – skontaktuj się z naszymi ekspertami.